https://notarte.gr Artemis Chatzigiannaki Sat, 07 Mar 2026 18:53:25 +0000 https://notarte.gr en https://notarte.gr/Artemis Fri, 16 Aug 2019 14:23:07 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Artemis Άρτεμις Χατζηγιαννάκη / Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/O-Faros-toy-Akrotirioy Sat, 07 Mar 2026 18:19:43 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/O-Faros-toy-Akrotirioy Ο Φάρος του Ακρωτηρίου The Akrotiri Lighthouse <img width="2805" height="2953" width_o="2805" height_o="2953" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/d58ea1221363c773926c1736add1c30ad6164d1f88fe9734c6f258dea2ff09a2/4-Faros.jpg" data-mid="245739904" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/d58ea1221363c773926c1736add1c30ad6164d1f88fe9734c6f258dea2ff09a2/4-Faros.jpg" /> Ο Φάρος του Ακρωτηρίου Υδατογραφία σε χαρτί, 46,00Χ50,00 εκ., 2025 The Akrotiri Lighthouse Watercolour on paper, 46,00 x50,00 cm, 2025 Στο Ακρωτήρι, στο νοτιότερο άκρο του νησιού, εκεί που άλλοτε άναβαν οι αρχαίοι τις φρυκτωρίες τους και οι ενετοί τον γουλά τους, ο φαροφύλακας ανάβει κάθε βράδυ τη λουσέρνα του, να φωτιστούν τα πελάγη ως τις εσχατιές του ορίζοντα, να γυρίσει η λάμπα, να χαμηλώσει, να δυναμώσει, να φτάσει το φως της πέρα μακριά, ως το μαύρο χάος και τα ηφαίστεια, να δείξει τον δρόμο στα καράβια. Και πάντα με την ίδια σειρά να ξαναρχίσει, σε ένα αδιάκοπο διάλογο, που ενώνει τον άνθρωπο με τη ζωή. Ο φάρος του Ακρωτηρίου κατασκευάστηκε από την Γαλλική Εταιρία Φάρων και Φανών το 1892. Το ύψος του πύργου του έφτανε τα 10 μέτρα και το εστιακό του ύψος τα 100 μέτρα. Ο φάρος στην αρχή λειτουργούσε με πετρέλαιο και ακτινοβολία γύρω στα 23 ναυτικά μίλια, ενώ σήμερα, που έχει πλήρως αυτοματοποιηθεί, η φωτιστική του ορατότητα φτάνει μέχρι τα 24 ναυτικά μίλια. Ο φάρος του Ακρωτηρίου ήταν από παλιά αγαπημένος προορισμός για τους κατοίκους του νησιού, λόγω της μοναδικής του θέας. Άλλος σπουδαίος φάρος, στο βορειοδυτικό άκρο του νησιού ήταν ο φάρος της Οίας. Κατασκευάστηκε το 1893, αλλά το 1969, γκρεμίστηκε ύστερα από υποχώρηση του εδάφους, η οποία προκλήθηκε από την αλόγιστη εξόρυξη θηραϊκής γης. At Akrotiri, the island’s southern-most tip—where ancient Greeks once lit beacon fires and, later, the Venetians manned their towers—the lighthouse keeper still kindles his lamp each evening. The lens turns, dims, flares and pushes its beam far across the dark chaos of sea and volcanoes to guide the ships. Then, in perfect order, the sequence begins again in an endless dialogue that binds humanity to life itself. Built by the French Lighthouse &amp; Beacon Company in 1892, the tower stands 10 m high with a focal height of 100 m. Originally powered by oil, its range was about 23 n mi; now fully automated, its light reaches 24 n mi. The Akrotiri lighthouse has long been a favourite excursion for locals, thanks to its view. Another notable beacon once stood at Oia’s north-western tip; erected in 1893, it collapsed in 1969 after ground subsidence caused by reckless quarrying. https://notarte.gr/Mikres-Yfantres Sat, 07 Mar 2026 18:24:35 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Mikres-Yfantres Μικρές ΥφάντρεςThe little Weavers <img width="2103" height="2351" width_o="2103" height_o="2351" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/3a80e8ab46627cfc56e27d40a1db7af75bb046351cb545e2daf666fc09f27e20/14-Yfantres.jpg" data-mid="245739932" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/3a80e8ab46627cfc56e27d40a1db7af75bb046351cb545e2daf666fc09f27e20/14-Yfantres.jpg" />Μικρές Υφάντρες Υδατογραφία σε χαρτί, 36,00Χ40,00 εκ., 2025 The little Weavers Watercolour on paper, 36,00 x40,00 cm, 2025 Ο Εφημέριος των Καθολικών π.Νικόλαος Κοκκαλάκης ίδρυσε το 1960, στο άλλοτε συγκρότημα της Ιεράς Μονής των Αδελφών του Ελέους, στην Καθολική Συνοικία των Φηρών, μία Σχολή Ταπητουργίας με χειροκίνητους αργαλειούς, η οποία λειτούργησε για 28 συνεχή έτη σαν παράρτημα της «Πρόνοιας». Στόχος της ήταν να δώσει μία καλή εκπαίδευση και μία ευκαιρία στα κορίτσια της Σαντορίνης, καθολικά και ορθόδοξα, να βρουν εύκολα δουλειά και να μην αναγκάζονται να ξενιτεύονται στην Αθήνα. Ήταν παράλληλα και μία προσπάθεια διάσωσης της λαϊκής τέχνης και της τοπικής παράδοσης της υφαντικής και της ταπητουργίας, όπως μεταφέρονταν μέχρι τότε από γενιά σε γενιά, και από μάνα σε κόρη. Οι μικρές υφάντρες, με την καθοδήγηση της δασκάλας τους, μάθαιναν να σχεδιάζουν μόνες τους τα πατρόν, να διαλέγουν τοπικά διακοσμητικά θέματα, και να ακολουθούν τις τοπικές τεχνικές που συχνά σχετίζονταν με τη διαθεσιμότητα των πρώτων υλών της περιοχής και τις καθημερινές ανάγκες των ανθρώπων. Μερικά χρόνια αργότερα ιδρύεται από τον ΕΟΤ στην Οία ένα άλλο μικρό εργαστήριο υφαντικής, όπου νεαρές κοπέλες εκπαιδεύονταν να υφαίνουν στους αργαλειούς τους κουρελούδες και άλλα ελαφριά υφαντά. In 1960 Father Nikolaos Kokalakis founded a Carpet-Weaving School with hand-looms in the former Sisters of Mercy building complex in Fira’s Catholic Quarter. Operating for 28 years as a branch of the Church charity “Pronoia,” it offered Catholic and Orthodox girls alike sound training and local employment, sparing them the need to leave for Athens. At the same time, it rescued Santorini’s weaving tradition, until then passed from mother to daughter. Under their teacher’s eye, the “little weavers” designed their own patterns, chose native motifs and used techniques shaped by local raw materials and daily needs. A few years later the Greek National Tourist Organisation opened another small weaving workshop in Oia, where young women learned to make rag rugs and other light fabrics. https://notarte.gr/Parelasi-Proskopon Sat, 07 Mar 2026 18:29:19 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Parelasi-Proskopon Παρέλαση ΠροσκόπωνScouts’ Parade <img width="2718" height="2540" width_o="2718" height_o="2540" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/2dfa3a4bc71016fdd2a0a21ebed37307053d8e4fde4d4f5d833c862614f14dec/15-Parelasi.jpg" data-mid="245740153" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/2dfa3a4bc71016fdd2a0a21ebed37307053d8e4fde4d4f5d833c862614f14dec/15-Parelasi.jpg" />Παρέλαση Προσκόπων Υδατογραφία σε χαρτί, 58,00Χ54,00 εκ., 2024Scouts’ Parade Watercolour on paper, 58,00 x54,00 cm, 2024 Στα στενά της Καθολικής Συνοικίας των Φηρών, στα Φράγκικα, μια ομάδα προσκόπων επιστρέφει με γοργό βηματισμό από την παρέλαση της 25ης Μαρτίου. Προπορεύονται τα τύμπανα, τα κρουστά και τα άλλα όργανα για να δίνουν τον ρυθμό. Ακολουθούν τα υπόλοιπα λυκόπουλα. Αν και παιδιά μικρής ηλικίας, πιστά στους κανόνες και τις αρχές του προσκοπισμού, προχωρούν με κινήσεις απόλυτα συντονισμένες και βλέμμα σοβαρό και υπερήφανο. Στο νησί το προσκοπικό σώμα ιδρύθηκε τον Απρίλιο του 1936, και από τις δύο μεγάλες ομάδες του, μία ναυτοπροσκόπων και μία πεζοπροσκόπων, πέρασαν και ανδρώθηκαν πολλές γενιές Σαντορινιών. Through the narrow streets of Fira’s Catholic Quarter, “Fragika”, a troop of scouts strides home from the 25th March Independence-Day parade. Drums, percussion and other musical instruments set the pace; behind them marched the 'wolf-cubs'—still children, yet strictly disciplined and proud, marching in coordination and adhering to the scouts’ principles. Scouting arrived on the island in April 1936, and from its two large troops—one sea-scout, one land-scout—many generations of islanders have grown. https://notarte.gr/Proti-Anastasi Sat, 07 Mar 2026 18:34:00 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Proti-Anastasi Πρώτη ΑνάστασηFirst Resurrection <img width="2112" height="3309" width_o="2112" height_o="3309" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/21652f43ddec99b2b645c2af2d98c1a9da502b4a263aa3919916b65ed8468af8/2-Anastasi.jpg" data-mid="245740183" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/21652f43ddec99b2b645c2af2d98c1a9da502b4a263aa3919916b65ed8468af8/2-Anastasi.jpg" />Πρώτη Ανάσταση Υδατογραφία σε χαρτί, 36,00Χ56,00 εκ., 2025 First Resurrection Watercolour on paper, 36,00 x56,00 cm, 2025 Από νωρίς το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου, όλο το χωριό είναι στην εκκλησία, στην λειτουργία της Πρώτης Ανάστασης, όπου ψάλλεται το πρώτο «Ανάστα ο Θεός» καθώς και άλλα Αναστάσιμα τροπάρια για την ελευθέρωση των ψυχών και την λύτρωση όλης της κτίσης από την φθορά και τον θάνατο. Ο παππάς κρατώντας μία αγκαλιά δαφνόφυλλα ραίνει τους πιστούς με βάγια, προαγγέλλοντας την μεγάλη γιορτή του Πάσχα. Όσοι έχουν συγγενείς πεθαμένους τραβούν για τα μνήματα, να τιμήσουν τους νεκρούς τους και να μοιραστούν μαζί τους το χαρμόσυνο μήνυμα. Μικροί και μεγάλοι με φαναράκια και κεριά, γυναίκες με θυμιατά και παπαδοπαίδια με εξαπτέρυγα και λάβαρα και ο φούρναρης με ένα τεράστιο πρόσφορο να το «διαβάσει» ο παππάς. Ο λαμπρός ανοιξιάτικος ήλιος, οι ψαλμωδίες, τα χρώματα και οι μυρωδιές της Άνοιξης δυναμώνουν το μήνυμα της Ανάστασης και γεφυρώνουν το χάσμα ανάμεσα στους δύο κόσμους, νεκρών και ζωντανών. Early on Holy Saturday the whole village gathers, at the local church, for the First Resurrection service, when the priest chants the first “Arise, O God” and other hymns proclaiming liberation from decay and death. Holding an armful of bay leaves, he scatters them over the congregation, heralding Easter. Families then visit the cemetery to share the joyous news with their dead. The streets were filled with small children carrying lanterns and candles, women holding censers, altar boys bearing banners and the baker carrying a huge “prosphoron”. Spring sunshine, chanting, scents and colours intensify the message of Resurrection until the gap between living and dead seems to vanish. https://notarte.gr/Oryxeio-Tiraikis-Gis Sat, 07 Mar 2026 18:38:31 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Oryxeio-Tiraikis-Gis Ορυχείο Θηραϊκής ΓηςPumice Stone Quarry <img width="3340" height="2510" width_o="3340" height_o="2510" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/4d65deec1611b3b7016503ca30b32843039ec98b1c5f111874701b6e45848a5a/13-Orixio.jpg" data-mid="245740328" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/4d65deec1611b3b7016503ca30b32843039ec98b1c5f111874701b6e45848a5a/13-Orixio.jpg" />Ορυχείο Θηραϊκής Γης Υδατογραφία σε χαρτί, 56,00Χ47,00εκ., 2025 Pumice Stone Quarry Watercolour on paper, 56,00 x47,00 cm, 2025 H εξόρυξη της θηραϊκής γης (φυσικής ποζολάνης) αποτέλεσε σημαντικό τομέα της θηραϊκής οικονομίας. Ήδη από το 1890 εμφανίζονται τα πρώτα ορυχεία στο νησιωτικό σύμπλεγμα, αγκιστρωμένα σε διάφορα σημεία του γκρεμνού της καλντέρας. Το υλικό εξορυσσόταν και στην συνέχεια, με την χρήση βαγονέτων που κινούνταν σε σιδηροτροχιές, μεταφερόταν στο χείλος του γκρεμού, όπου περνούσε από κόσκινα διαφορετικών διαβαθμίσεων, διαχωριζόταν σε τρία μεγέθη (πούδρα, ελαφρόπετρα, λίθοι) και κατέληγε σε μεγάλα σιλό. Στο κατώτερο μέρος της καλντέρας υπήρχε η προβλήτα με την σκάλα φόρτωσης. Όταν έφτανε το πλοίο για να φορτώσει, οι εργάτες άνοιγαν τις πόρτες των σιλό και το υλικό μέσω βαγονέτων ή μεταφορικών ταινιών μεταφερόταν προς τον γερανό και από εκεί στο αμπάρι του πλοίου. Η θηραϊκή γη θεωρείτο πολύτιμο ορυκτό, χρήσιμο σαν οικοδομικό υλικό σε όλα τα τεχνικά έργα και ιδίως τα λιμενικά, λόγω της μεγάλης αντοχής της στο νερό. Μεγάλες ποσότητες θηραϊκής γης χρησιμοποιήθηκαν κατά την κατασκευή των λιμανιών της Κωνστάντζας, της Τεργέστης και του Πειραιά καθώς και της διώρυγας του Σουέζ. The quarrying of pumice stone or “Theran Earth” (natural pozzolana coming from the volcanic earthquakes) long sustained Santorini’s economy. From 1890 the first cliff-edge pumice quarries appeared along the caldera (volcanic basin). Wagons on rails hauled the material to the rim, where it was sieved into powder, pumice and stone, then stored in big deposits. A jetty with a loading ladder waited below; when ships arrived, workers released the pumice stone, guided it to a crane and into the hold. Valued for its water-resistant strength, pumice stone as a construction material went into the harbours of Constanța, Trieste and Piraeus and into the Suez Canal. https://notarte.gr/Mikri-Bentema Sat, 07 Mar 2026 18:42:42 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Mikri-Bentema Μικρή ΒεντέμαSmall Tomato Harvest <img width="3307" height="3307" width_o="3307" height_o="3307" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/7eb4a8c864b3993902b83615408901ea6f31ebb6c077b6e4778516313d64086a/8-Ventema.jpg" data-mid="245740449" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/7eb4a8c864b3993902b83615408901ea6f31ebb6c077b6e4778516313d64086a/8-Ventema.jpg" />Μικρή Βεντέμα Υδατογραφία σε χαρτί, 56,00Χ56,00 εκ., 2025 Small Tomato Harvest Watercolour on paper, 56,00 x56,00 cm, 2025 Η άνυδρη μικρόκαρπη σαντορινιά τομάτα με τη χοντρή φλούδα και τις χαρακτηριστικές πέντε αυλακώσεις, με τους πλούσιους χυμούς και το εξαιρετικό άρωμα, χρησιμοποιήθηκε περισσότερο για την παρασκευή πελτέ. Με τη μεγάλη ζήτηση τοματοπολτού και τις υψηλές τιμές πώλησης, η καλλιέργειά της διαδόθηκε ραγδαία στην Σαντορίνη από το 1920 έως τα μέσα του 20ου αιώνα. Η συγκομιδή της, η μικρή βεντέμα, ξεκινούσε στα μέσα Ιουνίου. Γυναίκες τρυγούσαν στον κάμπο από τα ξημερώματα με την ανεδοσά (πρωϊνή δροσιά) και γέμιζαν με τον τρυφερό καρπό κοφίνια λυγαριάς, τα οποία στην συνέχεια φόρτωναν σε γαϊδούρια για να τα μεταφέρουν στις τοπικές κάναβες ή στα εργοστάσια τομάτας. Οι αυλές των εργοστασίων κοκκίνιζαν από τα κοφίνια που κατέφθαναν από όλα τα μέρη. Τα φορτωμένα γαϊδούρια σταματούσαν έξω από το εργοστάσιο για να μην λερώσουν το χώρο κι οι παραγωγοί κουβαλούσαν τα κοφίνια στους ώμους. Τα κοφίνια ζυγίζονταν, και ο παραγωγός έπαιρνε το αντίτιμο είτε σε χρήμα είτε σε τοματοπολτό, ενώ καθένας είχε το δικό του σημείο στην αυλή, όπου περίμενε να έρθει η σειρά του, για να πάρει πίσω τον σπόρο, που θα φύτευε την επόμενη χρονιά, αλλά και ό,τι περίσσευε από φλούδες και τοματάκια για να ταΐσει τα ζωντανά του. Για να ξεκινήσει μία νέα σοδιά, ένας ακόμη κύκλος ζωής, ανάμεσα σε έθιμα, παραδόσεις και φυσικά φαινόμενα. The arid, thick-skinned, five-ribbed Santorini tomato—rich in juice and aroma—was mostly used for paste. Soaring demand and prices between 1920 and mid-century spread its cultivation fast. The “mikri vendema”, the tomato’s harvest, began mid-June: women picked at dawn, filling wicker baskets that donkeys bore to local canavas (cellars) or tomato factories. Yards turned red with baskets, the loaded donkeys stopped outside the factory so as not to dirty the area and the producers carried the baskets on their shoulders. Growers were paid in cash or tomato paste and collected seed for the next crop plus tomato’s skins to feed their animals—starting a new cycle of life attuned to customs, traditions, and natural phenomena. https://notarte.gr/Monastiri-toy-Profiti-Ilia Sat, 07 Mar 2026 18:46:11 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Monastiri-toy-Profiti-Ilia Το Μοναστήρι του Προφήτη ΗλίαMonastery of Prophet Elias <img width="1578" height="2393" width_o="1578" height_o="2393" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/0ffaa22108f0036e1c17b3ea172b2216b387b02dd210e1ead8015a06cb795d31/1-Monastiri.jpg" data-mid="245740465" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/0ffaa22108f0036e1c17b3ea172b2216b387b02dd210e1ead8015a06cb795d31/1-Monastiri.jpg" />Το Μοναστήρι του Προφήτη Ηλία Υδατογραφία σε χαρτί, 28,00Χ40,50 εκ., 2024Monastery of Prophet Elias Watercolour on paper, 28,00 x40,50 cm, 2024 Η λαϊκή παράδοση θέλει ο Αη-Λιάς να ήταν ναύτης, που στα ταξίδια του κινδύνεψε πολλές φορές να ναυαγήσει και αποφάσισε στο τέλος να βγει στην στεριά, να βρει το πιο ψηλό και δύσβατο βουνό, και να μείνει εκεί όλη την υπόλοιπη ζωή του, αφήνοντας πίσω του, κάμπους, χωριά και θάλασσες. Κάπως έτσι έγινε και στην Σαντορίνη. Στην κορυφή του ομώνυμου βουνού, σε σημείο απόκρημνο και απρόσιτο, άλλοτε λουσμένο από τον καυτό αιγαιοπελαγίτικο ήλιο και άλλοτε σκεπασμένο από πέπλα λευκής ομίχλης, το Μοναστήρι του Προφήτη Ηλία στέκει απόκοσμο και αλαργινό, να αγναντεύει από ψηλά θάλασσες και ηφαίστεια, κάστρα και πολιτείες. Εκεί στην ερημιά του βουνού, αυτό το μοναχικό μοναστήρι με το καμπαναριό και τις πολλές καμπάνες του, με τις βυζαντινές ψαλμωδίες του και το φως των καντηλιών του, αναδύει ευλάβεια και αγιοσύνη άλλων εποχών. Κάθε χρόνο στις 20 Ιουλίου, στην γιορτή του Προφήτη Ηλία, γινόταν στο μοναστήρι σπουδαία τελετή. According to a legend, Saint Elias was a sailor who, after many near-shipwrecks, sought the highest, harshest mountain to live out his days, leaving behind valleys, villages and seas. On Santorini, atop the mountain that bears his name—sometimes blistered by sun, sometimes shrouded in mist—the Prophet Elias Monastery stands remote and otherworldly, overlooking seas, castles, volcanoes and towns. Its bell-tower, Byzantine chants and candlelight evoke an older piety. Each 20 July, the saint’s feast draws a great crowd to the remote monastery for the celebration. https://notarte.gr/Pyrgos-Kallistis Sat, 07 Mar 2026 18:49:53 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/Pyrgos-Kallistis Πύργος ΚαλλίστηςPyrgos Kallistis <img width="3207" height="2269" width_o="3207" height_o="2269" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/3926c7b2b937e444012fb5e604e98a0082b8b60a85178d434e1fca71f8ac4993/11-Pyrgos.jpg" data-mid="245740484" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/3926c7b2b937e444012fb5e604e98a0082b8b60a85178d434e1fca71f8ac4993/11-Pyrgos.jpg" />Πύργος Καλλίστης Υδατογραφία σε χαρτί, 54,00Χ40,00 εκ., 2024 Pyrgos Kallistis Watercolour on paper, 28,00 x39,00 cm, 2024 Γη αμπελόεσσα, με πεζούλες και κατάφορτα χωράφια, απλωμένα στον κάμπο σαν μεγάλα πράσινα χαλιά, περικυκλώνει τον Πύργο, το μεσαιωνικό χωριό της Σαντορίνης. Εδώ βασιλεύει ακόμη ο νόμος του Αιγαίου, με τους πειρατές και τους ενετούς, με το καστέλι, και τα ψηλά σαν τείχη σπίτια του. Ένα πλακόστρωτο καλντερίμι με ψηλές ξερολιθιές διασχίζει τον κάμπο και οδηγεί προς τον Πύργο. Στο πέρασμά του απλώνονται αμπελώνες με ηφαιστειακές ξερολιθιές, παραδοσιακοί ανεμόμυλοι και κάποιες νεοκλασικές οικίες (καπετανόσπιτα). Στη μεγάλη γιορτή του τρύγου, τη βεντέμα, που ξεκινούσε κάθε Αύγουστο και κρατούσε ένα μήνα και παραπάνω, συμμετείχε όλο το χωριό, τρυγητές, βαρελοποιοί, κοφινάδες. Γαϊδούρια και μουλάρια κουβαλούσαν στις κάναβες και στα πατητήρια κοφίνια γεμάτα με σταφύλια. Όλος ο κάμπος μεθούσε από την μυρωδιά του μούστου και τον καυτό ήλιο. Terraced vineyards—green carpets across the plain—surround Pyrgos, Santorini’s medieval hill-village. Pirates and Venetians, still haunt the kastelli fortress and its tall, wall-like houses. A paved path, flanked by dry-stone walls, windmills and a few neoclassical captains’ houses, leads through vineyards to the village center. During the grape vendema, starting every August and lasting more than a month, the whole village joins in: pickers, coopers, basket-makers. Donkeys and mules carry grape-filled baskets to presses; the plain is heady with must beneath the hot sun. https://notarte.gr/O-Xrysos-Xabiaris Sat, 07 Mar 2026 18:53:25 +0000 Artemis Chatzigiannaki https://notarte.gr/O-Xrysos-Xabiaris Ο Χρυσός ΧαβιάρηςThe Golden Caviar <img width="1855" height="2516" width_o="1855" height_o="2516" data-src="https://freight.cargo.site/t/original/i/1bef8b65450d5f4df95009f33243efd5783c53eb9202ab1d152d9f70cc339296/9-Xaviaris.jpg" data-mid="245740564" border="0" src="https://freight.cargo.site/w/1000/i/1bef8b65450d5f4df95009f33243efd5783c53eb9202ab1d152d9f70cc339296/9-Xaviaris.jpg" />Ο Χρυσός Χαβιάρης Υδατογραφία σε χαρτί, 31,50Χ42,50 εκ., 2025The Golden Caviar Watercolour on paper, 31,50 x42,50 cm, 2025 Στα εργοστάσια τομάτας δούλευαν πολλές γυναίκες, από την αρχή, στο πλύσιμο και στην διαλογή, μέχρι και τα επόμενα στάδια. Οι νεότερες δούλευαν δίπλα στις γηραιότερες για να μαθαίνουν τη δουλειά. Οι εργάτριες ξέπλεναν καλά τα τοματάκια με μπόλικο θαλασσινό νερό, και τα έριχναν σε μία μεγάλη χοάνη, με έναν οδοντωτό κύλινδρο και μία ξύστρα. Στρέφοντας την χειρολαβή του οδοντωτού κυλίνδρου, οι τομάτες συνθλίβονταν και πολτοποιούνταν. Ο πολτός πλέον περνούσε σε μία άλλη σκάφη, όπου τριβόταν πάνω στην ξύστρα για να απομακρυνθούν τα φλούδια και στην συνέχεια στην σουρώστρα για να φύγουν οι σπόροι. Τον καθαρό χυμό που έμενε, τον έβραζαν σε μεγάλα καζάνια και τον άπλωναν στον ήλιο σε ρηχά σκαφίδια, προκειμένου να στεγνώσει και να αφυδατωθεί. «Να μυρίσει του ήλιου», όπως χαρακτηριστικά έλεγαν οι εργάτριες. Και όταν πλέον, με την βοήθεια του ήλιου, ο πολτός είχε ξεραθεί, τον μετέφεραν στις «βούτες» (μεγάλα βαρέλια), και ήταν έτοιμος για το εμπόριο . Στα αστικά κέντρα οι μπακάληδες τον πωλούσαν με το κουτάλι και η τιμή του έφτανε μία χρυσή λίρα η οκά. Ο σαντορινιός πελτές, «ο χρυσός χαβιάρης», όπως τον αποκαλούσαν οι ντόπιοι, είχε γίνει περιζήτητος. Many women worked in tomato factories, washing and sorting, to the next stages. The younger ones worked alongside the older ones to learn the job. They washed the fruit in seawater, fed it into a toothed cylinder, scraped, sieved out skins and seeds, boiled the juice and spread it in shallow trays to dry “so it could smell of the sun.” Once desiccated, the tomato paste went into big barrels for sale. In city groceries it was sold by the spoon and fetched a gold sovereign per oka. Santorini paste—known by the locals as the “golden caviar”—became a luxury.